EPAGOGIJA I PROBLEM RELACIONIZMA U PLATONOVOM HIPIJI VEĆEM

  • IVA DRAŠKIĆ VIĆANOVIĆ Filološki fakultet, Univerzitet u Beogradu
Ključne reči: lepota, relacionizam, relativizam, prikladnost, svest, epagogija

Apstrakt

Tema teksta je koncepcija lepote u Platonovom Hipiji Većem. Autor analizira sve definicije lepote koje su ponuđene u dijalogu i kao ključnu metodu prepoznaje epagogiju koja se odvija u dva smera: prvi – kroz predmete, objektivno i stiže do prikladnosti (prepon) kao određenja lepote, što podrazumeva relaciju prema svrsi, dakle relacionizam, a samim tim, u Platonovom misaonom sistemu i relativizam; drugi smer epagogije je ka subjektivnoj svesti, odakle proizlazi definicija lepote kao onoga što donosi zadovoljstvo čulima, što opet znači uspostavljanje relacije, ovog puta prema čovekovoj čulnosti, odnosno svesti; Relacionizam se pojavljuje ponovo implicirajući opet, neizbežno, relativizam. Prema autorovom mišljenju, upravo to je razlog Platonovog odustajanja – kada je lepota u pitanju – od  načina istraživanja i metodskog postupka preduzetog u ovom njegovom ranom dijalogu.

Reference

Draškić Vićanović, Iva, „Forma kao izraz funkcije“, THEORIA, Beograd 2010, Broj 4, godina LIII, str. 73 – 86.
Grube, G. M. A., „The Logic and Language of the Hippias Major“, Classical Philology, Vol. 24, No. 4 (Oct., 1929), pp. 369-375.
Grasi, Ernesto, Teorija o lepom u antici, SKZ, Beograd 1974.
Grubor, Nebojša, Lepo, nadahnuće i umetnost podražavanja, Plato, Beograd 2012.
Hoerber, Robert George, Kyne , Estella, „Plato's Hippias Major“, The Classical Journal, Vol. 50, No. 4 (Jan., 1955), pp. 183-186.
Hyland, Drew. A, Plato and the Question of Beauty, Indiana University Press 2008.
Ksenofont, Uspomene o Sokratu, BIGZ, Beograd 1980.
Platon, Hipija Veći, u Dijalozi, Grafos, Beograd 1982.
Platon, Kratil, Teetet, Sofist, Državnik, Plato, Beograd 2000.
Plato, Hippias Major, Commentary and Essay by Paul Woodruff, Indianapolis, Cambridge 1982.
Rosen, Stanley, Plato’s Sophist: Drama of Original and Image, New Haven and London, Yale University Press, 1983.
Sider, David, „Plato's Early Aesthetics: The Hippias Major“, The Journal of Aesthetics and Art Criticism,Vol. 35, No. 4 (Summer, 1977), pp. 465-470.
Tartalja, Ivo, Do praestetike, IKZS, Sremski Karlovci, Novi Sad 2007.
Tatarkiewicz, Wladyslaw, History of Aesthetics, Mouton, The Hague, Paris 1970.
Zurovac, Mirko, Tri lica lepote, Službeni glasnik, Beograd 2007.
Objavljeno
30. 04. 2019.
Sekcija
TEMA BROJA